Sarmatyzm współcześnie

Źródło : Internet 

Z nurtem sarmackim w literaturze baroku związani są np. Wacław Potocki i Jan Chryzostom Pasek. Ten pierwszy w usta hetmana Karola Chodkiewicza wkłada swoje refleksje dotyczące ówczesnej szlachty. Mówi, że powinna ona naśladować ten sarmatyzm, który jest tradycją przodków, rycerzy i patriotów. Ten drugi, jako sam przedstawiciel tego nurtu, oczywiście go broni, mówiąc, że jest on sposobem życia i synonimem ówczesnej kultury i obyczajowości szlacheckiej.

Ostatnie zwycięstwo Sarmatów

Źródło: Internet 

Bitwa pod Wiedniem jest wymieniana pośród największych zwycięstw oręża polskiego. Istotnym problemem stał się wybór głównodowodzącego. Jan III Sobieski mocno nalegał, by ten zaszczyt przypadł jemu, argumentując to wielkim (trzydziestoletnim!) doświadczeniem w walce z Turkami i Tatarami. Uderzenia wojsk polskich wojsko Kara Mustafy już nie wytrzymało i rzuciło się do ucieczki. Jazda polska, ścigając Turków, dotarła jako pierwsza do obozów armii osmańskiej, w tym do namiotów wielkiego wezyra. Tam Polacy na czele z Janem III Sobieskim zdobyli wiele cennych łupów. 

Katedra w Pelplinie

Źródło: Internet 

Oprócz barokowych ołtarzy zachowały także się późnogotyckie stalle.  Na uwagę zasługuje sarmacki portret trumienny, podstawa ambony z Samsonem walczącym z lwem oraz piękny barokowy konfesjonał. Warto także odszukać rozsiane po wnętrzu emblematy prezentujące prawdy wiary.

Listy

Źródło: Internet

Królewska para pozostawiła po sobie obfitą korespondencję. Listy miłosne powstały głównie w latach 1665–1683 – w czasie rozstań z Marysieńką. W listach tych widoczny jest świat uczuć Sobieskiego i Marysieńki, autentyczne przeżycia kochającej się pary, trudności i problemy ówczesnego świata.
„Tak mi się twoja śliczność, moja złota panno, wbiła w głowę, że zawrzeć oczu całej nie mogłem nocy.”

Styl życia i cechy sarmaty .

Osiadły styl życia i niechęć do udziału we wszelkich wojnach spowodował zmianę szlacheckich ideałów i wzorców życia. Część cech pozostała niezmienna, prawdziwy Sarmata powinien być prawy, szczery, dobroduszny, gościnny oraz lubiący swobodę, także miłośnik  jedzenia, zabawy oraz mający poczucie humoru. Te cechy charakteru wyróżniały obywateli Rzeczypospolitej pośród narodów europejskich. Jedną z cech, która była dominująca i miała odróżnić warstwę panującą od reszty społeczeństwa było bardzo ogromne poczucie rodzinnej oraz rodowej wspólnoty.

Husaria

Fotografia: Dorota Nagórska

Bardzo prawdopodobne, że początek swego istnienia husarze zawdzięczają Serbom. Po klęsce na Kosowym Polu w roku 1389 wszędzie szukali okazji do pomsty na Turkach. Jan Długosz zapisał pod rokiem 1463, że w bitwie nad Sawą bił się Cohors Raczanorum (oddział Raców - Serbów). Po śmierci króla Macieja Korwina Serbowie udali się do Polski, aby kontynuować walkę z Turkami po husarsku. XVIII w. to schyłek tej formacji. Zlikwidowana została uchwałą sejmu Rzeczypospolitej z 1776 r. Husaria była ulubionym wojskiem Jana III Sobieskiego.

Religia

Źródło : Internet

I RP na tle ówczesnej Europy cieszyła się względną religijną tolerancją. Pierwszym aktem będącym krokiem w stronę równouprawnienia w zakresie wyznawanej religii na terenie RP była tzw. ugoda sandomierska z roku 1570 między przedstawicielami kościołów protestanckich działających w Polsce. Wolność wyznania zagwarantował mieszkańcom RP Akt Konfederacji Warszawskiej z 28 stycznia 1573 roku. Dokument ten uważany jest za początek tolerancji religijnej w I RP oraz całej ówczesnej Europie.
„Ten kraj stał się miejscem schronienia dla heretyków” – mówił Stanisław Hozjusz.

Wierzyca

Źródło:Internet

 W 1677 król obchodził w Gniewie hucznie swe imieniny, na które przybył m.in. opat cystersów z Pelplina Aleksander Ludwik Wolf. W tym samym roku król (z żoną i królewiczem Jakubem) zaszczycił go rewizytą; podróż z Gniewu do Pelplina wymagała od władcy m.in. przeprawienia się przez rzekę Wierzycę wenecką gondolą.